Ανοιχτή επιστολή της πρωτοβουλίας για τη διαχείριση απορριμμάτων στο δήμο Πύργου

Αγαπητοί συνδημότες μας,

όλοι γνωρίζουμε την δεινή οικονομική κατάσταση στην οποία έχουμε περιέλθει ως πολίτες αυτής της χώρας. Επίσης, γνωρίζουμε ότι σε αντίστοιχη κατάσταση και σε μέγα οικονομικό αδιέξοδο βρίσκεται και ο δήμος Πύργου. Ένα από τα προβλήματα που συνετέλεσαν σε αυτό είναι η για χρόνια τώρα λανθασμένη διαχείριση των αποβλήτων – απορριμμάτων μας. Η “λύση” ,  σύμφωνα με την προηγούμενη δημοτική αρχή και με τις ευλογίες του κρατικού  μηχανισμού  , είναι το αναμενόμενο εργοστάσιο ΣΔΙΤ στην Τριανταφυλλιά ( χρόνια τώρα στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων! )

Εμείς – η Περιβαλλοντική Δράση Ηλείας, η Κοινωνική Συνεταιριστική Επιχείρηση «ΕΠΙΒΙΩΝΩ»  και πλήθος προβληματισμένων και ευαισθητοποιημένων ως προς το περιβάλλον πολιτών, απευθυνόμαστε έντιμα και ανοιχτά στη νέα Δημοτική Αρχή και στην Κοινωνία μας, καταθέτοντας διαπιστώσεις και απορίες, αλλά και συγκεκριμένες προτάσεις, που έχουμε τη βεβαιότητα ότι θα βοηθήσουν στην επίλυση του αδιεξόδου της διαχείρισης των αποβλήτων που παράγουμε, με ταυτόχρονο άμεσο οικονομικό όφελος για λογαριασμό του Δήμου και των πολιτών του, ως παραγωγών των «πρώην σκουπιδιών – απορριμμάτων» μας.

ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ

Ο ισχύων νόμος 4042/2012  αναφέρει μεταξύ άλλων  τα εξής:

Άρθρο 24. Οι αρχικοί παραγωγοί ή άλλοι κάτοχοι αποβλήτων πραγματοποιούν οι ίδιοι την επεξεργασία των αποβλήτων ή αναθέτουν την επεξεργασία σε έμπορο ή σε οργανισμό ή σε επιχείρηση που εκτελεί εργασίες επεξεργασίας αποβλήτων ή μέσω διακανονισμού με δημόσιο ή ιδιωτικό οργανισμό συλλογής αποβλήτων.

Άρθρο 26. Ο παραγωγός ή ο κάτοχος των αποβλήτων υποβάλλει τα απόβλητα, κατά προτεραιότητα, σε εργασίες ανάκτησης.

Άρθρο 27. Με την επιφύλαξη του άρθρου 26 παράγραφος 2, έως το 2015 χωριστή συλλογή καθιερώνεται τουλάχιστον για τα ακόλουθα: χαρτί, μέταλλο, πλαστικό και γυαλί.

Για την επίτευξη των στόχων του παρόντος και τη μετάβαση σε μια Κοινωνία Ανακύκλωσης, με υψηλό επίπεδο αποδοτικότητας των πόρων, λαμβάνονται τα αναγκαία μέτρα ώστε να εξασφαλισθεί η επίτευξη των ακόλουθων στόχων:

α) έως το 2020 η προετοιμασία για την επαναχρησιμοποίηση και την ανακύκλωση των υλικών αποβλήτων, όπως τουλάχιστον το χαρτί, το μέταλλο, το πλαστικό και το γυαλί από τα νοικοκυριά και ενδεχομένως άλλης προέλευσης στο βαθμό που τα απόβλητα αυτά είναι παρόμοια με τα απόβλητα των νοικοκυριών, πρέπει να αυξηθεί κατ’ ελάχιστον στο 50% κατά βάρος.

Στην απόφαση του υπουργού περιβάλλοντος στις 2/9/2014, που αφορά στην τροποποίηση των περιβαλλοντικών όρων για τη λειτουργία του εργοστασίου της Τριανταφυλλιάς, διαβάζουμε:

Η δυναμικότητα της εγκατάστασης προβλέπει επεξεργασία 100.000 τόνων σκουπιδιών – αποβλήτων το χρόνο. Οι ποσότητες και τα είδη των εισερχόμενων αποβλήτων θα είναι τα εξής:

  1. Αστικά Σύμμεικτα Απόβλητα,  80.640 τόνοι περίπου
  2. Οργανικό υλικό από Διαλογή στην Πηγή, 16.550 τόνοι περίπου
  3. Ιλύες από μονάδες Επεξεργασίας Λυμάτων των δήμων του νομού Ηλείας, 3.000 τόνοι περίπου.

Η μελέτη περιβαλλοντικών όρων για τις «Λίμνες» στις  31/7/13, αναφέρεται σε ποσότητα 34.000 τόνων/έτος για πληθυσμό 76.000 κατοίκων 3 δήμων. Αναλογικά, για 155.000 κατοίκους της Ηλείας μιλάμε για 70.000 τόνους.

Με δεδομένο ότι η κρίση επέφερε και συνεχώς επιφέρει μείωση των αποβλήτων (σύμφωνα με στοιχεία της ΠΟΕ-ΟΤΑ) και αν προσθαφαιρέσουμε τους τουρίστες του θέρους, τα αστικά στερεά απόβλητα ( ΑΣΑ  ) του νομού μετά βίας φθάνουν τους 70 – 75.000 τόνους/χρόνο.

EΥΛΟΓΕΣ ΑΠΟΡΙΕΣ:

 

  1. Πού  θα βρεθούν οι 100.000 τόνοι αποβλήτων για να τους επεξεργάζεται το εργοστάσιο ;  Θα εισάγουμε σκουπίδια και από άλλους νομούς για να εξασφαλίζεται το τονάζ του εργοστασίου;
  2. Αφού είμαστε υποχρεωμένοι (διαφορετικά, γνωρίζει και ο Δήμος και εμείς ότι θα έχουμε τσουχτερά πρόστιμα) να διαχωρίζουμε τα απόβλητα σε τουλάχιστον 4 «ρεύματα» (κατηγορίες), που βρέθηκαν οι 80.640 τόνοι σύμμεικτων αποβλήτων ;
  3. Αφού το 2020 τα απόβλητα θα καταλήγουν βάσει του Νόμου να είναι τουλάχιστον 50% λιγότερα , τι το θέλουμε το εργοστάσιο των 100.000 τόνων; Ποιόν εξυπηρετεί και ποιος Δήμος είναι εκείνος που θα συμμετέχει στο εκ των προτέρων προμελετημένο σχέδιο πολλαπλασιασμού των δημοτικών τελών;
  4. Eρωτήθηκαν οι δημότες εάν συμφωνούν στο σχεδιασμό αυτής της οικονομικά εξοντωτικής διαχείρισης, όταν μάλιστα η νέα δημοτική αρχή που τους εκπροσωπεί τάσσεται υπέρ της ανακύκλωσης – ανάκτησης των απορριμμάτων, σύμφωνα με την ευρωπαϊκή νομοθεσία ;

Τέλος σύμφωνα με δημοσιεύματα, το κόστος επιβάρυνσης λόγω του εργοστασίου λέγεται ότι θα είναι στα 67 € + ΦΠΑ για κάθε τόνο σύμμεικτων αποβλήτων. Να λοιπόν το παράδοξο, ο Nόμος να απαιτεί διαχωρισμένα απόβλητα, ενώ η υπουργική απόφαση  σύμμεικτα ! .

ΟΙ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΜΑΣ

Άμεση έναρξη ελεγχόμενης ανακύκλωσης, όπως ορίζει ο νόμος 4042, με διαλογή στην πηγή. Όπου  ο δήμος  κωλύεται, η Κοινσεπ «ΕΠΙΒΙΩΝΩ» μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως εργαλείο. Τα βήματα που προτείνουμε είναι τα εξής:

  1. Μεικτό σύστημα αποκομιδής με διαμόρφωση των υπαρχόντων κάδων και με χρωματιστές σακούλες  που θα μαζεύονται συγκεκριμένες μέρες και ώρες. Σακούλες θα μοιράζονται σε επιλεγμένα καταστήματα, σε σημεία ενημέρωσης και μέσω δικτύου εθελοντών. Ένα μέρος του κόστους θα καλύπτεται από το εμπόριο των ανακυκλώσιμων.
  2. Αδειοδότηση χώρου κοντά στην πόλη για μείωση του κόστους μεταφοράς, αλλά και για ευαισθητοποίηση των κατοίκων (επισκέψεις σχολείων κ.λπ). Προτείνεται το εγκαταλειμμένο εργοστάσιο  Κουντούρη (πρόταση του Δημάρχου)
  3. Μεγάλη καμπάνια ενημέρωσης – ευαισθητοποίησης  των δημοτών.
  4. Δημιουργία αρχικού κεφαλαίου με εγγραφές μελών και με δωρεές των δημοτών. Στόχος η συγκέντρωση κεφαλαίου 30.000 €.
  5. Αγορά μηχανολογικού εξοπλισμού (πρέσσα, ζυγαριά, κ.λπ) περίπου 10.000 €.
  6. Αγορά εξοπλισμού για τη μετατροπή των τηγανελαίων σε πετρέλαιο. Κόστος περίπου 10.000 €, για δυνατότητα παραγωγής 700 λίτρων ανά 2 ώρες. Με το βιοντίζελ δίνεται η δυνατότητα να κινούνται τα οχήματα περισυλλογής και όσο περισσεύει θα χρησιμοποιείται  στα σχολεία για θέρμανση.
  7. Δίνουμε έμφαση στην οικιακή κομποστοποίηση καταθέτοντας φάκελο στο πρόγραμμα Life.
  8. Οργανώνουμε την ανάκτηση με σκοπό την επαναχρησιμοποίηση παλαιών επίπλων κλπ.
  9. Συλλέγουμε ηλεκτρικές, ηλεκτρονικές συσκευές και άλλα ειδικά απόβλητα.
  10. Με τα χρήματα που περισσεύουν από το εμπόριο των ανακυκλώσιμων, καθώς και με τα χρήματα που θα δικαιούμαστε από την ΕΕΑΑ για την ανακύκλωση (σύμφωνα με το νόμο 2039/2001 το ποσό είναι 50 €/τόνο) , βελτιώνουμε το σύστημα της διαχείρισης με αγορά εξοπλισμού (πχ κάδοι, οικιακοί κομποστοποιητές, τεμαχιστές κλαδιών, μηχανική διαλογή κλπ).

Σημειώνομε ότι η πρόταση αυτή ΔΕΝ απαιτεί χρήματα από το Δήμο, αντίθετα ο Δήμος εξοικονομεί χρήματα.

Στο σημείο αυτό παραθέτουμε κάποια μεγέθη. Στη Μύκονο υπάρχει συνεταιρισμός που κάνει ανακύκλωση. Σε ένα δήμο 14.000 κατοίκων ενδεικτικά για διάστημα 3 μηνών έχουν κόψει τιμολόγια ύψους περίπου 9,500 €, για περίπου 100 τόνους ανακυκλώσιμα. Τονίζουμε ότι τα απόβλητα τους τα μεταφέρουν οι ίδιοι οι δημότες σε αδειοδοτημένο χώρο, ενώ ο δήμος απέχει. Ανάγοντας τα μεγέθη στο δικό μας δήμο μπορούμε να μιλήσουμε για περίπου τριπλάσια αύξηση, ευελπιστώντας σε μεγαλύτερα μεγέθη με τη συνεργασία του Δήμου μας.

Στον παρακάτω πίνακα μπορούμε να δούμε ενδεικτικά τις ποσότητες των αποβλήτων σε «ρεύματα» – κατηγορίες,  για ένα Δήμο περίπου σαν τον δικό μας.

διαδικασία διαχείρισης υλικό ποσότητες (τόνοι) ποσότητες (τόνοι)
ανακύκλωση Έντυπο χαρτί 4.114 10.300
Χαρτί συσκευασίας 1.852
Πλαστικό 2.860
Αλουμίνιο 176
Σιδηρούχα 550
Γυαλί 748
 ανάκτηση Άλλα ανακτήσιμα 300 300
κομποστοποίηση Οργανικά 8.932 9.810
Πράσινα 660
Χαρτί 218
θρυμματισμός Αδρανή 200 200
διάθεση Υπόλειμμα 1.390 1.390
σύνολο 22.000 22.000

Με την ανακύκλωση μόνο στο 30% των απορριμμάτων   θα έχουμε έσοδα περίπου 500,000 €, ενώ ο δήμος θα γλυτώσει έξοδα τουλάχιστον άλλα τόσα. Η ανακύκλωση μπορεί να φτάσει και σε ποσοστό πάνω από 70%. Είναι προφανές ότι θα δημιουργηθούν και θέσεις εργασίας ανάλογα με την ανταπόκριση των δημοτών.

ΚΑΜΠΑΝΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ

Είναι το κλειδί της επιτυχίας του προγράμματος. Οι δύο άξονες είναι η εκπαίδευση και η πειθώ. Θα βασιστούμε σε ομάδα εθελοντών, για την εκπαίδευση – κυρίως στα σχολεία – και την ενημέρωση. Η ενημέρωση – σε βάθος χρόνου – θα γίνει πόρτα – πόρτα. Θα υπάρξει διαφήμιση, με τον οικονομικότερο δυνατό τρόπο. Σύλλογοι και φορείς θα κληθούν να συνδράμουν. Στόχος είναι να γίνει εθισμός η ανακύκλωση.

Για να πειστούν οι δημότες, όλες οι διαδικασίες θα πρέπει να είναι διαφανείς.

Για τούτο:

  1. Όλα αναρτώνται στο διαδίκτυο.
  2. Δημιουργούμε ομάδα συμβουλευτικού ρόλου (αλλά και διαχειριστικού – ελεγκτικού αν απαιτηθεί). Η ομάδα στελεχώνεται από δημότες που εργάζονται σε φορείς όπως το Επιμελητήριο, ο Δήμος, η ΔΟΥ, ο εμπορικός σύλλογος κλπ. (η ομάδα, όπως και το ΔΣ της Κοινσεπ, δεν θα αμείβεται).
  3. Καλούμε όλους τους επαγγελματίες που θα συνεργαστούν με την κοινσεπ (πχ. δικηγόροι, φοροτεχνικοί), για τον πρώτο χρόνο, να ελαχιστοποιήσουν τις αμοιβές τους ώστε να περισσέψουν χρήματα για την γρηγορότερη υλοποίηση του προγράμματος.
  4. Θα ζητήσουμε από το δημοτικό συμβούλιο να υπάρξουν ευεργετήματα σε όσους δημότες η ομάδες δημοτών, ανταποκριθούν σε μεγάλο βαθμό στην ανακύκλωση – κομποστοποίηση. Τα κριτήρια θα εξειδικευτούν στην πορεία. Στόχος είναι κάποια στιγμή οι δημότες να πληρώνουν για όσα απόβλητα πετάνε (ΠΟΠ: πληρώνω όσο πετάω). Φτάνοντας σε υψηλό βαθμό ανακύκλωσης ο πολίτης απολαμβάνει οικονομικά οφέλη, καθαρή και αξιοπρεπή πόλη, υγεία και αισθητική στο χώρο που τον περιβάλλει.

ΑΠΟ ΤΟ ΔΗΜΟ ΖΗΤΑΜΕ:

  1. Τη στήριξη και συμπαράστασή  του στο όλο εγχείρημα.
  2. Ένα χώρο για γραφείο  και μια τηλεφωνική γραμμή για να οργανώσουμε τις ομάδες.
  3. Άδεια για χρήση ενημερωτικών πανώ στους δρόμους.
  4. Συνεργασία

α. στην άμεση αδειοδότηση του γνωστού ή άλλου χώρου.

β. στη διαφήμιση – ενημέρωση στα ΜΜΕ.

γ. στην επιστημονική υποστήριξη , όπου κρίνεται αναγκαία.

δ. στην προοπτική σύναψης προγραμματικής σύμβασης με την Κοιν. Σ.Επ. ( νόμιμη

εμπορική ιδιότητα )  και με την ΕΕΑΑ ώστε να παίρνουμε τα χρήματα για την               ανανακύκλωση.

ε. με τα σχολεία Α’θμιας και Β’θμιας Εκπ/σης για τη δράση  της ανακύκλωσης.

ΑΠΟ τους ΣΥΝΔΗΜΟΤΕΣ  ΜΑΣ ΖΗΤΑΜΕ:

  1. Θετική διάθεση για το κοινό καλό, οικονομικό και φιλοπεριβαλλοντικό.
  2. Θέληση και Υπομονή ως προς την ενημέρωση – τεχνική ανακύκλωσης στην πράξη.
  3. Ενεργοποίηση δικτύου εθελοντών  για οργανωμένη ανακύκλωση.
  4. Ενεργοποίηση δικτύου εκπαιδευτικών λειτουργών για άμεση ανακύκλωση στα σχολεία.

Πρωτοβουλία για τη διαχείριση απορριμμάτων στο δήμο Πύργου

Από τους εξής:

  • Κοιν.Σ. Επ « ΕΠΙΒΙΩΝΩ»  (www.epiviono.gr )
  • Περιβαλλοντική Δράση Ηλείας           (www.facebokk.com)
  • Ομάδα εθελοντών

Πύργος 24/ 9 /2014